Phạm Thị Quỳnh Trang 
Cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống thế nào là câu hỏi nhiều người đặt ra, nhưng nguồn y khoa mình đọc được nói rõ về khớp chịu lực hơn là về cột sống. Phạm Thị Quỳnh Trang tổng hợp những gì NHS và MedlinePlus nói về cân nặng và khớp, giảm cân trong các bệnh lý liên quan đến lưng, ba sai lầm hay gặp và khi nào nên đi khám, đồng thời nói thẳng điều gì chưa có đủ nguồn. Bài chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của bác sĩ.
Bài này thuộc cụm bài tập đau lưng — 9 bài đi sâu từng khía cạnh, xem đủ ở cuối bài.
Bài viết này giúp bạn:
- Hiểu nguồn y khoa nói được đến đâu về cân nặng và cột sống
- Biết NHS và MedlinePlus nói gì về khớp chịu lực
- Nắm vì sao bài không hứa giảm cân là hết đau lưng
- Biết khi nào nên nói chuyện với bác sĩ
Nội dung bài viết
- 01 Cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống: nguồn y khoa nói được đến đâu?
- 02 Dư cân và các khớp chịu lực: NHS và MedlinePlus nêu gì?
- 03 Nguồn nào nói về giảm cân và đau lưng, và nói những gì?
- 04 Ba sai lầm hay gặp khi muốn giảm cân để nhẹ lưng
- 05 Vận động nhẹ và ăn uống cân bằng nên bắt đầu thế nào?
- 06 Khi nào nên nói chuyện với bác sĩ?
- 07 Câu hỏi thường gặp về cân nặng và cột sống
Lưu ý: Cơ địa và hoàn cảnh mỗi người khác nhau, thông tin trong bài chỉ mang tính giáo dục. Nếu bạn đang mang thai, có bệnh nền, đau kèm tê tay, chóng mặt hoặc đau kéo dài, hãy hỏi bác sĩ trước khi tập hay áp dụng bất kỳ cách nào.
Cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống: nguồn y khoa nói được đến đâu?
Điểm chính: Theo NHS và MedlinePlus, thừa cân tạo thêm áp lực lên các khớp chịu lực như gối và hông. Hai nguồn này không có mục riêng nói về cột sống lưng, nên bài không khẳng định cơ chế cho cột sống. Hãy hỏi bác sĩ về tình trạng của bạn.
Nhiều người nghe bác sĩ nói dư cân làm lưng đau hơn, và muốn biết điều đó đúng đến đâu. Mình tìm các nguồn NHS và MedlinePlus, và thấy họ nói khá rõ về khớp chịu lực nhưng không có trang riêng cho cột sống lưng. Nếu bạn muốn xem cách tập nhẹ nói chung, hãy đọc thêm bài bài tập đau lưng, cổ vai gáy.
Vì vậy bài này sẽ chỉ thuật lại những gì có nguồn. Vì vậy, nói thẳng chỗ chưa có, và không hứa giảm cân là hết đau lưng.
Nếu bạn đang đau lưng và muốn biết cách vận động nhẹ, bạn có thể đọc thêm bài cơn đau lưng khi tập nặng và giải pháp tập nhẹ tại nhà.
Chuyện cân nặng rất dễ khiến người ta ngại ngùng hoặc tự trách. Vì vậy, nỗi ngại ấy dễ hiểu, nhưng bài này không phán xét ai. Vì vậy hãy xem các thông tin dưới đây như tham khảo chung, không phải lời nhắc nhở.
Khi tìm hiểu cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống. Tuy nhiên, hãy đọc chậm và hỏi nguồn của từng lời khẳng định. Ngoài ra, nếu không có nguồn, hãy coi đó là ý kiến cá nhân.
Dư cân và các khớp chịu lực: NHS và MedlinePlus nêu gì?
Điểm chính: NHS nêu béo phì gây thêm áp lực lên các khớp chịu phần lớn trọng lượng cơ thể, như gối và hông, và là một yếu tố làm tăng nguy cơ thoái hóa khớp. MedlinePlus cũng nêu cân nặng dư tạo thêm áp lực lên khớp. Cả hai nguồn không nói riêng về cột sống lưng.
Theo NHS, khi nói về thoái hóa khớp. Do đó, béo phì là một yếu tố được cho là làm tăng nguy cơ, vì tạo thêm áp lực lên các khớp chịu nhiều trọng lượng nhất của cơ thể như đầu gối và hông.
MedlinePlus cũng nêu điều tương tự: cân nặng dư tạo thêm áp lực lên khớp. Cụ thể, cả hai nguồn đều nói về khớp nói chung, không có đoạn nào mô tả riêng cột sống lưng.
Mình không có nguồn nêu cân nặng dư làm thay đổi cột sống thế nào. Bên cạnh đó, hay mức cân nào bắt đầu ảnh hưởng. Vì vậy bài không đưa con số hay cơ chế cụ thể.
NHS còn nhắc những yếu tố khác ảnh hưởng đến khớp, như chấn thương cũ, tuổi tác, tiền sử gia đình. Hơn nữa, cân nặng chỉ là một trong nhiều yếu tố.
Một cách đơn giản để theo dõi là ghi lại mỗi tối. Tuy nhiên, hôm nay đau mức mấy trên thang một đến mười, bạn đã làm gì và ngủ thế nào. Điều này khá phổ biến. Chẳng hạn, sau hai tuần, bạn sẽ thấy cơn đau thay đổi ra sao. Ngoài ra, ghi chú này cũng giúp ích khi bạn cần trao đổi với bác sĩ.
Nguồn nào nói về giảm cân và đau lưng, và nói những gì?
Điểm chính: NHS nêu các biện pháp đơn giản giúp kiểm soát triệu chứng thoái hóa khớp nhẹ, gồm tập thể dục đều đặn, giảm cân nếu thừa cân và mang giày phù hợp. Đây là nói về thoái hóa khớp, không phải đau lưng nói chung. Hãy hỏi bác sĩ trước khi bắt đầu.
Với thoái hóa khớp, NHS nêu rằng một số triệu chứng nhẹ có thể được kiểm soát bằng các biện pháp đơn giản: tập thể dục đều đặn. Vì vậy, giảm cân nếu thừa cân, đi giày phù hợp và dùng dụng cụ hỗ trợ để giảm áp lực lên khớp trong sinh hoạt.
Với đau thần kinh tọa, NHS cũng liệt kê giảm cân nếu thừa cân trong các cách giúp hạn chế nguy cơ. Tuy nhiên, cùng với tập thể dục đều đặn, nâng đồ đúng kỹ thuật và giữ tư thế tốt khi ngồi hay đứng.
Tuy nhiên mình không có nguồn nêu giảm bao nhiêu cân thì đỡ đau lưng bao nhiêu. Nếu ai đó hứa một con số cụ thể, hãy hỏi nguồn của họ.
Muốn có người gợi ý vận động nhẹ?
Trao đổi cùng Phạm Thị Quỳnh Trang để được gợi ý thói quen phù hợp lịch của bạn. Ngoài ra, nếu đau nhiều hoặc có dấu hiệu nặng, hãy đi khám trước.
Nếu bạn tìm hiểu cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống vì lưng đang đau. Do đó, hãy nhớ rằng đau lưng có nhiều nguyên nhân. Cụ thể, đừng chỉ nhìn vào cân nặng mà bỏ qua việc đi khám.
Với cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống, mỗi người có nhịp riêng. Bên cạnh đó, hãy chọn mức nhẹ trước rồi tăng dần nếu cơ thể thấy dễ chịu.
Ba sai lầm hay gặp khi muốn giảm cân để nhẹ lưng
Điểm chính: Ba sai lầm hay gặp là giảm cân quá nhanh bằng cách ăn kiêng quá mức, bỏ vận động nhẹ vì sợ đau và tự kết luận đau lưng chỉ do cân nặng. NHS nhắc nên thay đổi nhỏ và thực tế, và hỏi bác sĩ khi cần. Hãy chọn nhịp vừa sức.
NHS khuyên thực hiện những thay đổi nhỏ và thực tế trong cách ăn uống. Hơn nữa, vận động và giấc ngủ, thay vì quá mức.
NHS khuyên tiếp tục hoạt động bình thường khi đau lưng và không nằm giường quá lâu.
Đau lưng có nhiều nguyên nhân. Chẳng hạn, chỉ bác sĩ mới xác định được cơn đau của bạn thuộc nhóm nào.
Điều quan trọng là thay đổi từ từ và lắng nghe cơ thể.
Vận động nhẹ và ăn uống cân bằng nên bắt đầu thế nào?
Điểm chính: NHS gợi ý những thay đổi nhỏ và thực tế về ăn uống, đồ uống, mức vận động và giấc ngủ, và nhắc thói quen ăn, giấc ngủ, mức vận động và tâm trạng đều ảnh hưởng đến tiến trình. Mình không đưa thực đơn hay con số, hãy hỏi chuyên gia dinh dưỡng.
NHS cho biết giảm cân không phải lúc nào cũng dễ, và nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tiến trình của bạn. Vì vậy, như thói quen ăn uống, giấc ngủ, mức vận động và tâm trạng. Tuy nhiên, nếu bạn từng gặp khó khăn, bạn không đơn độc.
Trang của NHS gợi ý những thay đổi nhỏ và thực tế về ăn gì và ăn bao nhiêu. Ngoài ra, chọn đồ uống lành mạnh hơn, vận động nhiều hơn và ngủ đủ giấc.
- Chọn một thay đổi nhỏ trong ăn uống và giữ đều
- Chọn đồ uống ít calo hơn nếu thấy phù hợp
- Vận động nhẹ mỗi ngày như đi bộ, tăng dần
- Chú ý giấc ngủ vì ngủ kém có thể làm việc kiểm soát cân nặng khó hơn
Mình không có nguồn nêu thực đơn, số calo hay số phút vận động riêng cho người đau lưng. Do đó, hãy hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.
Nếu hôm nào bạn lệch kế hoạch ăn uống hay vận động, đó là chuyện bình thường. Cụ thể, hãy quay lại nhẹ nhàng vào ngày hôm sau, không cần bù đắp bằng cách quá mức.
Nếu bạn đang cân nhắc cân nặng dư thừa ảnh hưởng cột sống. Bên cạnh đó, hãy ghi lại cảm giác sau mỗi lần thử. Hơn nữa, ghi chú này giúp bạn và bác sĩ đánh giá cách làm có hợp với mình hay không.
Khi nào nên nói chuyện với bác sĩ?
Điểm chính: Hãy dừng tập và gặp bác sĩ nếu đau không đỡ sau vài tuần, đau nặng hơn về đêm, đau kèm sốt, sụt cân không rõ lý do hoặc kèm tê yếu. Gọi cấp cứu nếu tê hoặc yếu cả hai chân, mất cảm giác quanh vùng kín hoặc thay đổi đi tiểu, đi ngoài.
Theo NHS, bạn nên gặp bác sĩ nếu đau lưng không đỡ sau vài tuần chăm sóc tại nhà. Chẳng hạn, làm bạn khó sinh hoạt, nặng hơn khi nghỉ hoặc về đêm, hoặc bạn lo lắng về cơn đau.
- Đau không đỡ sau vài tuần hoặc ngày càng nặng
- Đau nặng hơn về đêm hoặc khi nghỉ
- Sụt cân không rõ lý do
- Sốt, ớn lạnh hoặc cảm thấy không khoẻ đi kèm cơn đau
- Tê, yếu hoặc ngứa ran lan xuống tay chân
NHS khuyên gọi cấp cứu nếu đau lưng kèm tê hoặc yếu cả hai chân. Vì vậy, mất cảm giác quanh vùng kín hoặc hậu môn, hoặc thay đổi về đi tiểu và đi ngoài. Tuy nhiên, đây là những dấu hiệu cần xử lý ngay.
Hãy ghi lại thời điểm đau bắt đầu, mức đau. Ngoài ra, điều làm đau tăng hoặc giảm, cân nặng gần đây và các triệu chứng kèm theo. Do đó, mang ghi chú này đến buổi khám sẽ giúp bác sĩ hiểu rõ hơn tình trạng của bạn.
Cân nặng dư thừa có ảnh hưởng cột sống không?
NHS và MedlinePlus nêu thừa cân tạo thêm áp lực lên khớp chịu lực như gối và hông. Cụ thể, hai nguồn không nói riêng về cột sống, nên mình không khẳng định.
Giảm cân có hết đau lưng không?
Không có nguồn nào hứa như vậy. Bên cạnh đó, NHS nêu giảm cân nếu thừa cân là một trong các biện pháp giúp kiểm soát triệu chứng thoái hóa khớp nhẹ hoặc hạn chế nguy cơ đau thần kinh tọa.
Nên giảm bao nhiêu cân?
Mình không có nguồn nêu con số. Hơn nữa, hãy hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để có mục tiêu phù hợp với bạn.
Khi nào cần đi khám ngay?
Khi đau kèm tê hoặc yếu cả hai chân. Chẳng hạn, mất cảm giác quanh vùng kín, đổi thói quen đi tiểu hoặc đi ngoài hoặc đau dữ dội khởi phát đột ngột. Hãy gọi cấp cứu.
Còn băn khoăn về vận động và thói quen?
Trao đổi cùng Phạm Thị Quỳnh Trang để được gợi ý vận động nhẹ phù hợp. Vì vậy, nếu có dấu hiệu nặng, hãy đi khám trước.
Điểm rút ra: NHS và MedlinePlus nêu thừa cân tạo thêm áp lực lên khớp chịu lực, nhưng không nói riêng về cột sống. Hãy thay đổi nhỏ, vận động nhẹ và hỏi bác sĩ khi cần.
Cuối cùng, hãy kiên nhẫn với chính mình. Do đó, thói quen mới cần thời gian để thành nếp. Nếu hôm nay bạn quên, ngày mai làm lại, đừng tự trách.
